Excellente dienstverlening

In 2023 zijn we gaan rijden volgens de overbruggingsconcessie met een lagere financiële bijdrage van de provincie. Ook waren er minder inkomsten vanuit reizigersaantallen. Hoewel het aantal reizigers weer groeide in 2023, waren er nog altijd 10 procent minder reizigers dan in het referentiejaar 2019. Door deze combinatie van lagere inkomsten en een lagere bijdrage van de provincie was het voorzieningenniveau voor reizigers begin 2023 enigszins verschraald.

Gelukkig heeft de provincie in de loop van 2023 de bijdrage weer verhoogd. Ook waren er dienstregelingsuren over vanwege de stakingen in het eerste halfjaar. Hierdoor konden we extra gaan rijden. In het vervoersplan 2024, dat op 10 december 2023 is ingegaan, heeft het voorzieningenniveau een plus van 2 à 3 procent ten opzichte van het vervoersplan van 2023. Daarnaast zitten er ruim 5.000 uren extra rijtijd in, waardoor er in dit vervoersplan voor wordt gezorgd dat de chauffeurs de rijtijden beter kunnen halen. Dit verlaagt de druk op de rijtijden voor de chauffeurs.

Ook in 2023 hebben we reizigers goed kunnen bedienen op hun reis naar de Waddeneilanden. In het tweede halfjaar kregen we te maken met een veranderende veerdienstregeling van Wagenborg tussen Ameland en Holwert. Dit was nodig, omdat de veerdiensten elkaar niet meer op het wad konden passeren. Om de overlast voor onze reizigers te beperken, hebben wij onze dienstregeling laten aansluiten bij de nieuwe vaartijden van Wagenborg. De aangepaste dienstregeling blijft ook in 2024 van kracht.

In het eerste halfjaar zaten we krap in het personeel vanwege verzuim. Gelukkig is het verzuim in het najaar gedaald naar het niveau dat we gewend waren voor corona. Dit betekent dat we voldoende collega’s hebben om de dienstregeling mee te rijden. Als we kijken naar de situatie bij andere regio’s en vervoerders, zien we dat dit vrij uniek is. In het materieel opzicht zagen we in het tweede halfjaar nog wel uitdagingen. We rijden langer door met de bussen die al vanaf 2012 worden ingezet. Hierdoor neemt de storingsgevoeligheid toe. Ook duren reparaties soms langer, omdat we niet tijdig aan onderdelen kunnen komen. Bovendien is een Q-liner afgebrand, waardoor we minder buffer hebben. Uiteraard hebben we alles op alles gezet om rituitval te voorkomen en zijn hier in 2023 goed in geslaagd. 

Door veel aandacht te hebben voor inzetbaarheid, is het verzuim in het najaar gedaald. We werken nu met casemanagers die de teammanagers ondersteunen in de begeleiding van het herstelproces van verzuimende collega’s. Zo kunnen teammanagers meer tijd besteden aan de inzetbaarheid van de collega’s die aan het werk zijn. Ook is gewerkt aan een cultuur van verbinding en vertrouwen, waarin we elkaar durven aan te spreken op onze verantwoordelijkheid voor de eigen inzetbaarheid. Cultuurverandering vraagt een lange adem; we boeken hierin zeker vooruitgang.

Naast aandacht voor de inzetbaarheid van onze huidige chauffeurs, werven we nieuwe chauffeurs. De afgelopen jaren hebben we geen vacatures gehad, omdat het werk in de overbruggingsperiode 13-14 procent minder was. Nu het voorzieningenniveau weer toeneemt, hebben we meer mensen nodig. Ook zien we dat collega’s gebruikmaken van de RVU-regeling waarbij ze vervroegd kunnen uittreden. Dit betekent dat we nieuwe mensen nodig hebben in een krappe arbeidsmarkt. Het wordt daarbij lastiger om mensen te vinden die al een busrijbewijs hebben. We moeten meer mensen zelf opleiden. Eind 2023 hebben we nog voldoende chauffeurs. De krapper wordende arbeidsmarkt is wel een uitdaging voor de komende jaren. 

Het jaar 2023 heeft ook in het teken gestaan van de aanbesteding voor de nieuwe concessie. De onzekerheid die dit oplevert, heeft uiteraard invloed op onze mensen en organisatie. Wat de uiteindelijke uitkomst van de aanbesteding ook is, we blijven ons ook in 2024 maximaal inzetten om de reiziger op 1 te zetten. En wat ons betreft, blijven we dat doen in de jaren daarna.

Helaas zien we naast deze goede ontwikkelingen dat de sociale veiligheid afneemt. Gerrit: ‘De verharding in de samenleving vertaalt zich ook naar ons werk. Het aantal ernstige incidenten en ongewenst gedrag tegen personeel nam in 2023 toe. Daarom gaan we een team met medewerkers Service & Veiligheid inzetten, die zich richten op handhaving. De stewards blijven dan het gastheerschap bieden. Hierdoor verwachten we meer grip te krijgen op de veiligheid in de trein, in het belang van onze medewerkers en reizigers.’ 

Begin 2023 zijn er vakspecialisten voor boa’s gekomen bij de Noordelijke lijnen. Hiermee besteden we nog meer aandacht aan het veilig en professioneel uitvoeren van de werkzaamheden en bevoegdheden. Deze functie is speciaal in het leven geroepen om de bekwaamheid, vakkennis en uitvoering van de boa’s verder te professionaliseren. Als hulpmiddel is de portofoon geïntroduceerd voor effectieve communicatie. Ook hebben de boa’s de beschikking over steekwerende vesten om te dragen. Gerrit: ‘Samen staan we sterk voor veiligheid en op het gebied van integrale samenwerking werken we steeds meer en effectiever samen met de veiligheidspartners.’

Op 16 september 2023 kon iedereen in heel Nederland zien hoe boeiend de railsector is. Ook Arriva zette vol trots de poorten open voor publiek. In Noord deden we mee op station Groningen en Leeuwarden. Bezoekers konden bijvoorbeeld voorin de trein bij de machinist zitten. In Leeuwarden openden we ook de deuren van ons vernieuwde regiokantoor. Hier vertelden we meer over de treinen en hoe een treindienstregeling wordt gemaakt. Ook konden bezoekers in een simulator ervaren hoe het is om te werken als machinist. De raildag werd ook druk bezocht door onze medewerkers en hun familieleden.